Sau hơn một tháng bị chấn thương cổ tay trong lúc chơi đá bóng, tuần vừa rồi mình mới tập gym trở lại dù tay vẫn chưa hoàn toàn hết đau. Vốn dĩ đã tập gym được vài năm rồi, nên khi chưa thể tập lại mức tạ nặng như trước, mình đâm ra khá khó chịu với bản thân. Tập nhẹ quá thì không thấy vô cơ, tập nặng hơn tí thì cổ tay lại đau, không dám cố vì sợ lại lâu lành.
Nhưng ngồi nghĩ lại, lẽ ra mình nên cảm thấy tự hào chứ nhỉ, vì ít nhất bản thân đã cố gắng quay lại phòng tập, để duy trì được hoạt động thể chất.
Có vẻ như chúng ta thường đánh giá thấp nỗ lực của bản thân, nhất là khi nỗ lực đó không mang lại kết quả tích cực.
Trong cuốn sách Spark: The Revolutionary New Science of Exercise and the Brain, (tạm dịch: Những Phát hiện Cách mạng về Thể dục & Não bộ) của nhà tâm thần học John J. Ratey có nhắc tới một phát hiện như thế này.
Phil Lawler là một giáo viên thể dục ở một trường trung học. Trong số học sinh ông đang phụ trách, có một em học sinh 11 tuổi luôn có thành tích kém trong môn điền kinh. Trong một lần, ông đã yêu cầu em học sinh này đeo máy đo nhịp tim khi chạy, và ông đã rất ngạc nhiên khi thấy nhịp tim trung bình của em chạm đến con số 187, và thậm chí còn tăng lên tới 207 khi về đích.
Theo lý thuyết nhịp tim tối đa thường được tính bằng cách lấy 220 trừ đi số tuổi của người đó. Cụ thể hơn nhịp tim tối đa của em học sinh 11 tuổi này vào khoảng 209. Nghĩa là em đã nỗ lực hết sức trong những lần chạy của mình, dù kết quả có thể gây hiểu nhầm là em thiếu cố gắng.
Trong hoạt động thể chất, chúng ta có thể dựa vào những chỉ số sinh học để đo lường, nhận biết được mức độ nỗ lực của một cá nhân mà không cần nhìn vào thành tích.
Nếu trong các khía cạnh khác, chúng ta cũng biết được những dấu hiệu tương tự như vậy, thì sẽ có thể duy trì được một tinh thần lành mạnh, tránh phải hoang mang, bởi vì sự nỗ lực, hay chỉ số nội lực của bản thân là những thứ vô hình không dễ để đo lường.
Nội lực ở đây có thể hiểu là khả năng vượt qua khó khăn, nghịch cảnh, tự đứng bằng đôi chân của mình. Đặc biệt nó liên quan mật thiết tới khả năng kháng thương, chống chịu, vừa giúp bản thân nhận ít thương tổn, vừa giúp bản thân hồi phục sau thương tổn.
Bài viết này là những quan sát của mình về những dấu hiệu cho thấy nội lực của chúng ta đang lớn dần theo thời gian.
Tuổi thơ của mình có nhiều kỷ niệm gắn liền với cây tre ở quê, vì thế mình dành một sự yêu thích đặc biệt cho loài cây này, như từng nói trong tập podcast “4 Yếu tố quyết định khả năng tự học và 5 hiểu lầm lớn nhất”.
Và lần này, mình cũng sẽ mượn tạm hình ảnh cây tre để làm ẩn dụ cho những dấu hiệu của việc nội lực của chúng ta đang lớn dần.