Trong các bài viết gần đây, Tổng Bí thư Tô Lâm thường xuyên nhắc đến các quan niệm “Khởi điểm mới”, “Kỷ nguyên mới”, “Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam”. Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương lần thứ 10 (khóa XIII) vừa qua thống nhất khẳng định Việt Nam bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Hội nghị khẳng định để vươn mình thành công, rất cần thống nhất nhận thức, niềm tin; sáng tỏ tầm nhìn, chiến lược và nỗ lực hành động của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta. Nhận thức đúng đắn, kịp thời về “Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam”, trong đó có quan niệm và những đặc trưng cơ bản của kỷ nguyên vươn mình ấy, làm cơ sở cho sự thống nhất trong tư tưởng và hành động, mở ra triển vọng phát triển mới, mở rộng không gian sinh tồn cho quốc gia-dân tộc là rất quan trọng và cần thiết.
“Kỷ nguyên” có thể được hiểu là một thời kỳ lịch sử nhất định trong tiến trình phát triển của một quốc gia – dân tộc, ở đó các mục tiêu, nhiệm vụ chiến lược được hoàn thành, được đánh dấu bằng sự chuyển biến về chất của xã hội, có những dấu mốc phát triển rất rõ rệt, điển hình và mở ra trang sử mới. Mỗi kỷ nguyên do nhiều yếu tố quyết định, trong đó nội lực là yếu tố quyết định, đồng thời cũng chịu sự tác động của các yếu tố ngoại lực, mang tính quốc tế và thời đại diễn ra trên thế giới. Kỷ nguyên phát triển của dân tộc Việt Nam là những thời kỳ lịch sử nhất định trong tiến trình phát triển của dân tộc, mà ở đó các mục tiêu, nhiệm vụ chiến lược được thực hiện, hoàn thành, tạo ra bước ngoặt trong tiến trình phát triển tiếp theo của dân tộc. Nhìn lại lịch sử, kể từ ngày lập Nước (2/9/1945) đến nay, đất nước ta đã và đang trải qua: 1- Kỷ nguyên độc lập dân tộc và tự do; 2- Kỷ nguyên đổi mới và phát triển; và đang bước vào: 3- “Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc”.