Thủy điện Tuyên QuangQuốc gia Việt NamVị tríXã Nà Hang, tỉnh Tuyên QuangTọa độ22°21′37,7″B 105°24′3,7″Đ / 22,35°B 105,4°Đ / 22.35000; 105.40000Tình trạngĐang hoạt độngKhởi công22 tháng 12 năm 2002 (2002-12-22)Khánh thành15 tháng 12 năm 2008 (2008-12-15)Chi phí xây dựng7.500 tỷ đồngChủ sở hữuTập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN)Đập và đập trànNgănSông GâmTrạm năng lượngNhà điều hànhTập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN)Tua bin3x114 MWCông suất lắp đặt342 MW/3 tổ máyPhát điện hàng năm1,295 tỷ kWh/3 tổ máy/năm
Nhà máy thủy điện Tuyên Quang, trước đây gọi là Nhà máy thủy điện Na Hang, nằm trên dòng sông Gâm thuộc địa phận xã Nà Hang, tỉnh Tuyên Quang, Việt Nam[1][2]
Công trình thủy điện Tuyên Quang được khởi công xây dựng vào ngày 22 tháng 12 năm 2002 và sau 5 năm được khánh thành vào ngày 15 tháng 12 năm 2008.[3] Công trình được thiết kế có 3 tổ máy, phát điện lên lưới điện quốc gia với công suất là 342 MW, sản lượng điện trung bình hằng năm là 1,295 tỷ kWh. Tổng diện tích mặt nước trên hồ thủy điện hơn 8.000 ha, dung tích 2 tỷ m³ nước.[4]
Đây là nhà máy thủy điện có công suất lớn thứ năm của miền Bắc sau các Nhà máy thủy điện Sơn La, Nhà máy thủy điện Hòa Bình, Nhà máy thủy điện Lai Châu và Nhà máy thủy điện Huổi Quảng.[5]
Hình thức đập: đập đá đổ, bản mặt bằng bê tông cốt thép. Chiều dài đập theo đỉnh: 717,9 m. Chiều cao đập lớn nhất: 92,2 m. Chiều rộng đỉnh đập: 10 m. Mực nước dâng trung bình: 36 m. Dung tích hồ chứa nước: 2,245 tỷ m³. Số tổ máy: 3 tổ máy. Công suất thiết kế: 342 MW. Loại đập: Đá đổ bê tông bản mặt. Thời gian thi công: 5 năm. Khối lượng đào đắp: 13 triệu m³ đất đá. Đổ bê tông: 950.103 m³. Khoan phun: 101.103 m dài. Lắp đặt thiết bị: 15.103 tấn. Tổng vốn đầu tư 7.500 tỷ đồng.[4]
Hồ Na Hang là vùng hồ chứa nước của nhà máy, được tạo ra do đập chắn giữ nước, dung tích hồ chứa nước từ 1,5 đến 2 tỷ m³.[6] Hồ Na Hang đảm bảo phòng chống lũ cho thành phố Tuyên Quang và tham gia giảm lũ đồng bằng sông Hồng, tạo nguồn cấp nước mùa kiệt cho đồng bằng sông Hồng.[4]
Xuôi dòng sông Gâm cỡ 40 km có Thủy điện Chiêm Hóa 22°11′54″B 105°19′41″Đ / 22,198333°B 105,328056°Đ / 22.198333; 105.328056 (Thủy điện Chiêm Hóa) có công suất lắp máy 48 MW, khởi công tháng 10/2009 và hoàn thành tháng 3/2013, tại xã Chiêm Hóa.[7][8]