Một số thành phố như Đà Nẵng đã tiên phong thử nghiệm từ sớm với các dự án quản lý nước và giao thông thông minh, trong khi đó Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh cũng đã triển khai thẻ thông minh và Wi-Fi công cộng. Các tập đoàn công nghệ lớn trong nước như Viettel, VNPT hay FPT cũng đang thúc đẩy phát triển các giải pháp AI và Internet vạn vật để quản trị đô thị.
Dù đã nỗ lực triển khai, Việt Nam vẫn tụt lại phía sau so với các nước bạn trong khu vực. Theo bảng xếp hạng chỉ số Thành phố thông minh IMD 2025, TP. Hồ Chí Minh đứng thứ 101/146, trong khi Hà Nội đứng thứ 88. Một chỉ số toàn cầu khác (CIMI 2025) xếp TP. Hồ Chí Minh ở vị trí 132/183, với các tiêu chí về quy hoạch, môi trường và quản trị có chỉ số khá thấp.
Ngoài hạ tầng, Việt Nam còn đối mặt với những thách thức sâu xa hơn: sự phân tán trong quản trị, thiếu sức hút người tài và khó đo lường; nhiều chính sách chưa thực sự đi vào thực tiễn, cũng như sự lệch pha giữa hiện trạng đô thị hóa “nóng” với mức độ sẵn sàng về hạ tầng, thể chế lẫn đội ngũ ở khu vực công, bên cạnh những rủi ro do biến đổi khí hậu và khoảng cách giữa các vùng miền ngày càng lớn. Nếu không cải cách quy hoạch quyết liệt, mục tiêu xây dựng các thành phố thông minh, bền vững, bao trùm và đáng sống sẽ khó trở thành hiện thực.
Cần gì để xây dựng các thành phố thông minh và bền vững đến năm 2050 và vị thế của Việt Nam đang ở đâu
Châu Á-Thái Bình Dương đang định hình tương lai đô thị thông qua các sáng kiến đổi mới dựa trên dữ liệu và thích ứng khí hậu. Những thành phố như Seoul, Thâm Quyến hay Tokyo đã tích hợp bản sao kỹ thuật số, dữ liệu theo thời gian thực và hạ tầng xanh vào cấu trúc vận hành đô thị. Các chương trình quốc gia như “Xã hội 5.0” của Nhật Bản hay chiến lược “Quốc gia thông minh” của Singapore đang đặt ra những chuẩn mực mới cho khu vực và cả thế giới.