Suzume: Phép thuật đầy cảm xúc của Makoto Shinkai, mạnh mẽ hơn bao giờ hết, được nâng tầm, trau chuốt, và tiến hoá

Poster và vé xem phim IMAX của mình sau khi xem vào ngày 2 tháng 3

Thực ra thì mình chẳng định xem anime gì cả. Thật sự luôn.

Dù lớn lên ở một thành phố Đông Á, nơi xem anime là chuyện cực kỳ bình thường và có cả một cộng đồng lớn, nhưng somehow mình lại khá xa rời nó hồi nhỏ, chỉ xem được vài phim của Ghibli khi đi cùng bố đọc sách khoa học công nghệ. Mình không hề có cái nhìn tiêu cực về anime và manga đâu nhé, thậm chí còn xem cả phim truyền hình Nhật nhờ bố nữa, nhưng mình chưa bao giờ nghĩ xem anime lại trở thành sở thích của mình. Ngay cả sau khi chơi một web game Nhật nhiều năm trời, game này còn có cả anime chuyển thể [spoilers]Kancolle khó chơi dã man, mình vẫn chẳng có động lực xem hay đọc gì liên quan cả.

Rồi một người đã hoàn toàn lật tung sở thích của mình, vào một đêm chủ nhật năm 2018.

Một trong những đài truyền hình địa phương quyết định làm một chương trình phim đặc biệt vào các tối chủ nhật trong cả tháng với một đạo diễn anime nhất định. Mình từng nghe lỏm tên ông ấy 2 năm trước vì một bộ phim anime bom tấn dark horse nào đó, nhưng mình hoàn toàn không biết ồn ào là thế nào, cũng chẳng hứng thú gì với tác phẩm của ông ấy.

Đó là sau bữa tối và mình đang lướt các kênh truyền hình, thì thấy cảnh mở đầu – toàn hoa anh đào và tàu hoả – của một bộ phim có tên 5 Centimeters Per Second. Cảnh đó đẹp đến nỗi mình ngồi xuống xem tiếp.

Chẳng ngờ một tiếng sau mình ra khỏi phòng, tim đập thình thịch, sốc luôn. Trên đời này sao lại có phim hay đến thế, đánh thẳng vào tim mình, đồ hoạ lại đẹp nữa chứ, mà mình lại không biết!?

Mình lập tức để ý đến người này, Makoto Shinkai. Mới có một ngày sau mình xem The Garden of Words và lại bị sốc tiếp. Đến lúc đài chiếu Your Name 2 tuần sau, mình đã bị cuốn vào thế giới anime rồi và – hoá ra – chẳng bao giờ thoát ra được nữa, cho đến tận bây giờ.

Không cần phải nói, mình là fan của các tác phẩm của Makoto Shinkai, hầu hết tất cả (có lẽ trừ Children who Chase Lost Voices). Weathering With You là phim anime đầu tiên mình xem ở rạp vào mùa hè năm 2019 và mình cũng rất thích. Nên khi phim mới của Shinkai được công bố, mình có đến 200% lý do để thử xem.

Và đây là lời giới thiệu của mình về Suzume, nơi phép thuật của Shinkai chứng tỏ là không thể ngăn cản và thậm chí còn có những thay đổi đáng hoan nghênh trong phong cách đạo diễn của ông ấy.

Vì hầu hết mọi người đến đây chắc chưa xem (trừ khi bạn sống ở Nhật hoặc ở thành phố mình hoặc một hòn đảo gần mình), nên mình sẽ không đánh giá chi tiết phim này mà không có cảnh báo tiết lộ nội dung, nhưng đây là bài đánh giá không tiết lộ nội dung của mình về Suzume, hoá ra hay như mình tưởng tượng, thậm chí còn có một vài bất ngờ mà mình không ngờ Shinkai lại làm được:

Khả năng kể chuyện của Shinkai đã được trau dồi qua vài bộ phim gần đây và Suzume đã trở thành một trong những bộ phim hay nhất của ông ấy. Mặc dù độ khó của việc này đã giảm bớt phần nào do câu chuyện về cơ bản là một chuyến đi (đúng vậy, đây là điều mới mẻ đối với Shinkai), nhưng các phim anime gần đây vẫn cho thấy việc làm điều này khá khó khăn để hoàn thành trong một bộ phim duy nhất (ngay cả đối với các đạo diễn nổi tiếng … mình đang nhìn bạn đấy, Mamoru Hosoda và Belle). Lần này, Shinkai vẫn có thể để lại một vài khuyết điểm trong cốt truyện (không chặt chẽ lắm), nhưng ông ấy chắc chắn đã làm tốt hơn nhiều phim được đánh giá cao của mình. Đặc biệt là đối với những ai sợ những vấn đề của Weathering With You: Shinkai đã cải thiện rất nhiều lần này trong việc viết cốt truyện logic trong khi vẫn truyền tải những thông điệp sâu sắc.

Ông ấy cũng thực sự đã đạt được điểm nhấn với sự phát triển nhân vật lần này, với các nhân vật chính Suzume và Souta có sự thay đổi cảm xúc và tình cảm được giải thích tốt hơn nhiều so với ví dụ như Hotaka và Hina trong Weathering With You. (trừ một điểm nhỏ, xem bên dưới). Các nhân vật phụ nói chung được làm rất tốt (Tamaki rất tuyệt, mình để các bạn tự xem để biết lý do tại sao) nữa. Và nếu bạn đang tìm kiếm những khoảnh khắc xúc động – đúng vậy, Shinkai đã làm điều đó một lần nữa, mặc dù mình phải nói rằng nó có phần khác biệt so với những khoảnh khắc quen thuộc của ông ấy.

Một điểm đáng chú ý là cốt truyện thực sự có vẻ giống với câu chuyện của Studio Ghibli hơn lần này. Chắc chắn đây không phải là lần đầu tiên của Shinkai (Children Who Chases Lost Voices thất bại đã hơn một thập kỷ trước), nhưng lần này ông ấy đã thành công trong việc nắm bắt được giọng điệu, ý nghĩa tượng trưng của văn hoá dân gian truyền thống Nhật Bản thành một câu chuyện cảm động, trong đó chuyện tình cảm đã lùi vào hậu cảnh. Đúng vậy, đây là lời cảnh báo rằng chuyện tình cảm không hẳn là câu chuyện chính của Suzume, đến mức sự phát triển của chuyện tình cảm là một mắt xích yếu kém của câu chuyện. Nhưng điều đó không làm lu mờ thực tế là vẫn có những khoảnh khắc đáng yêu giữa cặp đôi chính trong câu chuyện. Thực ra, hơn cả cặp đôi chính, điều này được dành cho người xem như một bài tập.

Có những ý nghĩa thực sự “sâu sắc” đối với một câu chuyện như vậy, ngay cả phần tóm tắt cũng sẽ cho bạn biết rằng thảm họa là điều chính, một điều đáng để bàn luận nhiều như Your Name hay Weathering With You. Mình sẽ không đi sâu vào chi tiết trước khi tất cả các bạn có cơ hội thử xem, điều này thực sự có thể đáng để viết lại một lần nữa khi phim được chiếu trên toàn thế giới trong 2-3 tháng tới.

Cũng có những bước đột phá thực sự của Shinkai trong Suzume. Ông ấy thực sự đã làm cho yếu tố hài hước trở thành một phần nổi bật của câu chuyện lần đầu tiên trong các tác phẩm của mình và làm cho chúng rất phù hợp với cốt truyện! Mặc dù ông ấy có những khoảnh khắc hài hước ngắn ngủi trong các tác phẩm trước (như những cảnh đầu tiên của Your Name), nhưng đây chắc chắn là điều khác biệt so với những gì ông ấy đã thử trước đây.

Đồ hoạ trong Suzume vẫn tuyệt vời như mọi khi, mặc dù mình cảm thấy rằng dường như không có cảnh đẹp “định hình” nào trong phim này, không giống như Your Name/Weathering With You/5 Centimeters Per Second/The Garden of Words. Tuy nhiên, đổi lại, mình cảm thấy rằng Suzume gần như có tất cả các hình ảnh nền tuyệt đẹp từ mọi bộ phim và phim ngắn mà Shinkai đã thực hiện cho đến nay, vì vậy đừng lo lắng về điều này, bạn vẫn sẽ có một chuyến đi tuyệt vời. Chà, mình nghĩ đây là lần đầu tiên chúng ta có những hình ảnh hoạt hình xuất sắc trong một bộ phim của Shinkai (chúng khá … thú vị nữa, bạn sẽ biết lý do tại sao khi xem phim này), ông ấy chắc chắn đã mang đến những điều mới mẻ trong phim này!

Cũng đáng chú ý là phần nhạc phim. Mình cảm thấy rằng không có “bài hát chủ đề” nào nổi bật lần này, không giống như một vài tác phẩm trước của Shinkai, nhưng RADWIMPS vẫn làm tốt nhất có thể, và nhạc phim rất phù hợp với bộ phim như mọi khi. Chỉ cần nghe bài này để nắm bắt phong cách mà họ đã sử dụng cho Suzume.

Điều thực sự làm cho đây là một bộ phim xuất sắc khác của Shinkai là ông ấy đã xuất sắc trong việc truyền tải cảm xúc bên ngoài “tình yêu, của những người xa cách về thể chất và tinh thần”. Mình sẽ không đi sâu vào chi tiết vì điều đó sẽ tiết lộ cốt truyện, nhưng nó là một điều rất gây xúc động, một điều mà theo mình sẽ được nhớ đến trong nhiều năm tới trong cùng thể loại anime. Bộ phim này có lẽ sẽ được nhiều người cảm nhận và cộng hưởng hơn (trừ Your Name nơi mọi ngôi sao đều thẳng hàng), và mình thực sự muốn giới thiệu đến từng độc giả của r/anime thử xem, nếu chỉ vì khoảnh khắc đó thôi.

Mình ra khỏi rạp IMAX 2 ngày trước, ngày công chiếu ở chỗ mình (và bất cứ nơi nào khác trên Trái Đất ngoài Nhật Bản), với ấn tượng đầu tiên:

“Makoto Shinkai, ông thần kinh. Ông ấy đã làm được. Lại nữa rồi.”

Ông ấy lại một lần nữa nhắc nhở mình bằng bộ phim mới này về lý do tại sao mình thích xem anime. Ông ấy lại một lần nữa đánh mạnh, đóng dấu, nghiền nát, đánh bại, kiểm soát trái tim mình trong một bộ phim. Ông ấy có những khuyết điểm của riêng mình nhưng hết lần này đến lần khác, ông ấy đã chứng tỏ mình là bậc thầy trong việc khiến bạn cảm nhận trong một bộ phim tuyệt đẹp nhất.

Suzume, một lần nữa, là một bộ phim dành cho mọi người yêu thích anime, và hơn thế nữa là dành cho những người yêu thích anime. Cho dù anime yêu thích của bạn là Demon Slayer hay Kaguya-sama hay Gundam hay Bocchi The Rock hay Ghost In The Shell hay Serial Experiments Lain hay bộ phim kinh điển Spirited Away, mình thật lòng và chân thành muốn giới thiệu điều này đến tất cả những ai xem anime. Bạn sẽ ra khỏi 2 tiếng xem phim với trái tim cảm thấy hơi khác một chút.

Suzume sẽ được phát hành vào (theo mình biết, hãy kiểm tra với nhà phát hành địa phương của bạn để biết ngày!):

  • Ngày 2 tháng 3 tại Hồng Kông, Đài Loan và Ma Cao

  • Ngày 8 tháng 3 tại Hàn Quốc

  • Ngày 24 tháng 3 tại Trung Quốc

  • Ngày 12 tháng 4 tại Pháp và Malta

  • Ngày 13 tháng 4 tại Úc, Brazil, Đức, Mexico và New Zealand

  • Ngày 14 tháng 4 tại Áo, Bỉ, Canada, Gibraltar, Ireland, Luxembourg, Vương quốc Anh và Hoa Kỳ

  • Các ngày phát hành năm 2023 khác sẽ được công bố cho các khu vực Mỹ Latinh và Châu Âu/Trung Đông/Châu Phi khác