Trong Toán học, cách làm tròn số thập phân không chỉ giúp bài toán gọn gàng, dễ tính mà còn ứng dụng nhiều trong đời sống thực tế như tính toán chi phí, đo lường hay các phép tính khoa học. Tại Trường Việt Anh, học sinh được tiếp cận những kiến thức này qua phương pháp trực quan, dễ hiểu, rèn luyện tư duy logic và kỹ năng giải quyết vấn đề. Bố mẹ có thể liên hệ để đăng ký tham quan, tìm hiểu chương trình và cùng con trải nghiệm môi trường học tập hiện đại, thân thiện.
Làm tròn số thập phân là gì?
Cách làm tròn số thập phân là viết lại một số có nhiều chữ số sau dấu phẩy thành dạng rút gọn, giúp giữ giá trị gần đúng nhất so với ban đầu. Phương pháp này giúp học sinh dễ đọc, dễ tính toán và tiết kiệm thời gian.
Trong thực tế học tập, kỹ năng học tập này mang lại nhiều lợi ích:
- Hỗ trợ nhẩm nhanh, so sánh kết quả dễ dàng hơn.
- Giảm nhầm lẫn khi làm bài thi giới hạn thời gian.
- Là nền tảng để con hiểu sâu hơn về cách làm tròn số, tỉ lệ, phần trăm,…
Cách làm tròn số thập phân theo các quy tắc đơn giản, dễ hiểu
Quy tắc làm tròn lên
Làm tròn số thập phân lên là cách rút gọn một số bằng cách tăng giá trị lên một chút so với ban đầu. Khi chữ số đứng ngay sau vị trí cần làm tròn từ 5 trở lên, ta sẽ cộng thêm 1 đơn vị vào chữ số đó.
Kết quả sau khi làm tròn sẽ gần sát với số ban đầu, nhưng hơi lớn hơn một chút. Cách này giúp học sinh đơn giản hóa phép tính, nhất là với những số có nhiều chữ số sau dấu phẩy.
Cách thức thực hiện:
- Xác định vị trí cần làm tròn (ví dụ: hàng đơn vị, hàng chục hoặc sau dấu phẩy).
- Xem chữ số đứng liền sau:
- Nếu ≥ 5 → tăng chữ số cần làm tròn lên 1 đơn vị.
- Nếu < 5 → giữ nguyên chữ số cần làm tròn.
- Bỏ toàn bộ các chữ số phía sau.
Ví dụ minh họa
- Làm tròn số 4,76 đến một chữ số thập phân: → Chữ số thập phân thứ hai là 6 ≥ 5, nên tăng 7 lên 8 → Kết quả: 4,8
- Làm tròn số 2,345 đến hai chữ số thập phân: → Chữ số thứ ba là 5, tăng 4 lên 5 → Kết quả: 2,35
Quy tắc làm tròn xuống
Làm tròn xuống là cách giữ nguyên giá trị hiện tại của số, không cộng thêm gì cả. Khi chữ số đứng ngay sau vị trí cần làm tròn nhỏ hơn 5, ta không thay đổi chữ số đó và bỏ phần còn lại.
Cách này giúp rút gọn số thập phân mà không làm tăng giá trị ban đầu.
Cách thức thực hiện:
- Xác định vị trí cần làm tròn (ví dụ: hàng đơn vị, hàng chục hoặc sau dấu phẩy).
- Xem chữ số đứng liền sau:
- Nếu < 5 → giữ nguyên chữ số cần làm tròn.
- Nếu ≥ 5 → không dùng quy tắc làm tròn xuống (chuyển sang làm tròn lên).
- Bỏ toàn bộ các chữ số phía sau.
Ví dụ minh họa:
- Làm tròn số 6,42 đến một chữ số thập phân: → Chữ số thập phân thứ hai là 2 < 5, giữ nguyên 4 → Kết quả: 6,4
- Làm tròn số 5,123 đến hai chữ số thập phân: → Chữ số thứ ba là 3 < 5, giữ nguyên 2 → Kết quả: 5,12
Quy tắc làm tròn số thập phân theo từng hàng
Quy tắc làm tròn số thập phân theo từng hàng là cách giúp con rút gọn số đến vị trí mong muốn, như đến phần mười, phần trăm hay phần nghìn. Dựa vào chữ số nằm ngay sau vị trí đó, con sẽ biết cần giữ nguyên hay tăng lên 1 đơn vị để ra kết quả đơn giản và dễ sử dụng hơn.
Cách thực hiện
- Xác định hàng cần làm tròn: đơn vị, chục, trăm,…
- Nhìn chữ số liền sau hàng đó:
- Nếu từ 5 trở lên → tăng hàng cần làm tròn lên 1.
- Nếu nhỏ hơn 5 → giữ nguyên giá trị ban đầu.
- Các chữ số phía sau sẽ được thay bằng số 0 (đối với số tự nhiên) hoặc bỏ đi (đối với số thập phân).
Ví dụ minh họa
- Làm tròn số 23,6 đến hàng đơn vị: → Chữ số sau là 6 ≥ 5 → tăng lên → Kết quả: 24
- Làm tròn số 86 đến hàng chục: → Hàng đơn vị là 6 ≥ 5 → tăng hàng chục → Kết quả: 90
- Làm tròn số 467 đến hàng trăm: → Hàng chục là 6 ≥ 5 → tăng hàng trăm → Kết quả: 500
Xem thêm: Top 10 cách học giỏi Toán hiệu quả học sinh nên áp dụng
Những sai lầm thường gặp khi làm tròn số thập phân
- Không áp dụng đúng quy tắc làm tròn (làm tròn lên hoặc xuống sai điều kiện).
- Làm tròn không đúng vị trí cần thiết (nhầm giữa phần mười, phần trăm,…).
- Thực hiện làm tròn nhiều lần trong một phép tính, gây sai số cộng dồn.
- Nhầm lẫn giữa làm tròn và cắt bỏ số (bỏ số mà không kiểm tra điều kiện).
- Không quan sát kỹ chữ số liền sau vị trí làm tròn.
- Làm tròn ngay cả khi đề không yêu cầu.
- Lẫn lộn giữa làm tròn lên và làm tròn xuống.
- Làm tròn quá sớm trước khi hoàn tất phép tính, khiến kết quả cuối cùng bị sai lệch.
- Những khó khăn thường gặp khi làm tròn số thập phân
Bài tập làm tròn số thập phân kèm lời giải chi tiết
Câu 1. Làm tròn số 8742 đến hàng trăm ta được:
A. 8740 B. 8700 C. 8800 D. 8840
Lời giải:
Số 8742 có chữ số hàng chục là 4 < 5, giữ nguyên hàng trăm. → 8742 ≈ 8700 Đáp án B
Câu 2. Làm tròn số 0,159 đến chữ số thập phân thứ hai ta được:
A. 0,14 B. 0,15 C. 0,16 D. 0,17
Lời giải:
Chữ số thứ ba là 9 ≥ 5, tăng chữ số thứ hai từ 5 lên 6. → 0,159 ≈ 0,16 Đáp án C
Câu 3. Làm tròn số 6,42 đến một chữ số thập phân ta được:
A. 6,5 B. 6,4 C. 6,3 D. 6,0
Lời giải:
Chữ số thập phân thứ hai là 2 < 5, giữ nguyên phần mười. → 6,42 ≈ 6,4 Đáp án B
Câu 4. Làm tròn số 3,677 đến hai chữ số thập phân ta được:
A. 3,67 B. 3,68 C. 3,60 D. 3,66
Lời giải:
Chữ số thứ ba là 7 ≥ 5, tăng chữ số thứ hai từ 7 lên 8. → 3,677 ≈ 3,68 Đáp án B
Câu 5. Làm tròn số 5,2364 đến ba chữ số thập phân ta được:
A. 5,236 B. 5,237 C. 5,240 D. 5,235
Lời giải:
Chữ số thứ tư là 4 < 5, giữ nguyên chữ số thứ ba. → 5,2364 ≈ 5,236 Đáp án A
Câu 6. Làm tròn số 8,8797 đến ba chữ số thập phân ta được:
A. 8,879 B. 8,880 C. 8,870 D. 8,878
Lời giải:
Chữ số thứ tư là 7 ≥ 5, tăng chữ số thứ ba từ 9 lên 10 → nhớ 1 → 8,8797 ≈ 8,880 Đáp án B
Câu 7. Làm tròn số 132 đến hàng chục ta được:
A. 130 B. 140 C. 120 D. 135
Lời giải:
Chữ số hàng đơn vị là 2 < 5, giữ nguyên hàng chục. → 132 ≈ 130 Đáp án A
Câu 8. Làm tròn số 786 đến hàng trăm ta được:
A. 700 B. 780 C. 800 D. 750
Lời giải:
Chữ số hàng chục là 8 ≥ 5, tăng hàng trăm từ 7 lên 8. → 786 ≈ 800 Đáp án C
Câu 9. Làm tròn số 9,999 đến một chữ số thập phân ta được:
A. 10,0 B. 9,9 C. 9,99 D. 9,98
Lời giải:
Chữ số thứ hai là 9 (sau 9 là 9 ≥ 5), tăng phần mười từ 9 lên 10 → nhớ 1 lên phần nguyên. → 9,999 ≈ 10,0 Đáp án A
Câu 10. Làm tròn số 2,3847 đến hai chữ số thập phân ta được:
A. 2,39 B. 2,38 C. 2,37 D. 2,40
Lời giải:
Chữ số thứ ba là 4 < 5, giữ nguyên chữ số thứ hai. → 2,3847 ≈ 2,38 Đáp án B
Trường Việt Anh là một trong những trường tiểu học dân lập đào tạo chuyên Toán uy tín. Nhà trường sở hữu đội ngũ giáo viên tận tâm, giàu kinh nghiệm cùng phương pháp giảng dạy hiện đại, giúp học sinh tiếp thu kiến thức dễ dàng và có thể áp dụng vào thực tế. Chương trình học được xây dựng theo chuẩn quốc tế, vừa củng cố nền tảng cơ bản, vừa phát triển tư duy toán học và kỹ năng giải quyết vấn đề. Với định hướng đào tạo thế hệ học sinh năng động và sáng tạo, Trường Việt Anh luôn chú trọng đổi mới để đáp ứng nhu cầu học tập ngày càng cao. Phụ huynh có thể liên hệ trực tiếp qua thông tin dưới đây để được tư vấn và đồng hành cùng con trong hành trình học tập.
Bài viết trên giúp bạn nắm được cách làm tròn số thập phân chuẩn xác, chi tiết nhất cùng với những quy tắc cơ bản và ví dụ minh họa dễ hiểu. Khi hiểu rõ và áp dụng đúng phương pháp, bạn sẽ tính toán nhanh hơn, tránh sai sót và tự tin vận dụng trong cả học tập lẫn đời sống thực tế.
Thông tin liên hệ:
- Website: https://truongvietanh.com/
- Điện thoại: 091 696 1409