KHÍ HẬU – PHÂN BIỆT MỘT SỐ KHỐI KHÍ HOẠT ĐỘNG Ở NƯỚC TA
1. CÁC KHỐI KHÍ TRONG MÙA ĐÔNG:
– Khối khí cực đới lục địa (NPc): Bản chất của gió mùa đông bắc là sự di chuyển của khối không khí cực đới lục địa từu vùng áp cao Xibia thổi về. Tại trung tâm áp cao này (ở khoảng hồ Bai – can) không khí rất lạnh và khô, nhiệt độ trung bình mùa đông khoảng – 400C đến – 150C, độ ẩm tuyệt đối từ 1 – 2 g/m3. Đây là vùng áp cao nhiệt lực mạnh nhất trên Trái Đất. Trị số áp suất lên tới 1040 – 1060 mb, khiến cho trên bản đồ đẳng áp trung bình tháng 1 của Trái Đất, vùng áp cao này chi phối phân bố khí áp trên toàn khu vực châu Á, làm lu mờ cả hệ thống áp cao cận chí tuyến – nơi phát sinh các dòng tín phong, khiến cho hệ thống này chỉ hiện ra như vùng rìa của nó. Thông thường, áp cao Xibia xuất hiện từ đầu tháng 9 và đạt đến cực đại vào tháng 1.
+ Khối khí NPc chia thành từng đợt tràn về phía nam với quãng đường dài theo hai đường: đi thằng từ đường lục địa đi thẳng xuống qua lục địa Trung Quốc (tạo thành khối khí cực đới lục địa biến tính khô – NPc đất), một đường dịch quá về phía đông đi xuống biển Nhật Bản và biển Hoàng Hải (tạo thành khối khí cực đới lục địa biến tính ẩm – NPc biển).
– Frong cực: Là loại frong lạnh được hình thành giữa khối khí cực mới đến và các khối không khí nóng hơn đang tồn tại ở Việt Nam. Môi frong cực tràn về, nhiệt độ giảm đi nhanh chóng, trung bình khoảng 3 – 50C/24 giờ, có khí 5 – 100C/24 giờ.
+ Tác động gây mưa của frong cực có thể chia làm hai thời kì: vừa nửa đầu mùa đông thường có mưa nhỏ rải rác, vào nửa sau mùa đông có mưa nhỏ và mưa phùn.
+ Hàng năm, frong cực tràn về Việt Nam trên 20 lần và không đồng đều về số lần ở các khu vực.
+ Frong Cực thường dừng lại ở vĩ tuyến 160B, cho nên sau đèo Hải Vân chịu ảnh hưởng của gió Tín phong, tuy nhiên trong những đợt gió mùa mùa đông cực mạnh, frong cực có thể tác động đến những vùng có vĩ độ thấp hơn 160B nhưng không gây hậu quả lớn về thời tiết.
2. CÁC KHỐI KHÍ TRONG MÙA HẠ:
– Khối khí nhiệt đới ẩm Bắc Ấn Độ Dương (Khối khí vịnh Bengan – TBg): Đây là dòng phía Tây của gió mùa mùa hạ ở nước ta, có nguồn gốc biển nên nóng ẩm, có nhiệt độ trung bình 25 – 270C, độ ẩm tuyệt đối 20g/cm3 và độ ẩm tương đối trên 85%, thường mang đến những cơn mưa vào khoảng đầu mùa hạ.
+ Ảnh hưởng của khối không khí này trên lãnh thổ nước ta có những điểm khác nhau đối với từng khu vực. Ở Nam Bộ và Tây Nguyên hay có mưa giông nhiệt, càng lên phía bắc và sang sườn đông dãy Trường Sơn, khối khí mang lại thời tiết khô nóng do hiệu ứng phơn.
– Khối khí Xích đạo biển (Em): Khối khí này được hình thành ở nửa cầu Nam vượt qua Xích đạo và thổi đến Việt Nam thành gió mùa tây nam chính thức. Đến nước ta, các đặc điểm về nhiệt và ẩm của khối khí tuy có sự biến tính ít nhiều nhưng vẫn giữ được bản chất nong ẩm: nhiệt độ từ 26 – 300C, độ ẩm tương đối 85 – 90%.
+ Khối khí hoạt động ở miền Nam nước ta nhiều hơn ở miền Bắc do thời gian dải hội tụ nhiệt đới nằm ở phía Nam dài hơn, từ tháng 6 đến tháng 10, còn ở Đồng bằng Bắc Bộ mạnh nhất vào tháng 8, gây ra mưa ngâu.
Nguồn: Sưu tầm
ẢNH: INTERNET